హర్మూజ్ ఛార్జీలపై ఇరాన్ ప్రకటన, ట్రంప్ మాటలకు మెలిక

హర్మూజ్ జలసంధి విషయంలో ఇరాన్ చేసిన తాజా వ్యాఖ్యలు అంతర్జాతీయ సముద్రయానం, చమురు రవాణా వర్గాల్లో కొత్త చర్చకు దారి తీశాయి. అమెరికా అధ్యక్షుడు డొనాల్డ్ ట్రంప్ హర్మూజ్‌లో టోల్ ఉండదని ప్రకటించిన నేపథ్యంలో, ఇరాన్ మాత్రం ట్రాన్సిట్ టోల్ కాదని, కొన్ని సముద్రయాన సేవలకు ఛార్జీలు వసూలు చేస్తామని స్పష్టం చేసింది.

ఇరాన్ విదేశాంగశాఖ ప్రతినిధి ఇస్మాయిల్ బకేయి మీడియాతో మాట్లాడుతూ, నౌకలు హర్మూజ్ జలసంధిలో ప్రయాణిస్తున్నందుకు ట్రాన్సిట్ టోల్ వసూలు చేయబోమని తెలిపారు. అయితే నావిగేషన్ సర్వీసులు, పర్యావరణ పరిరక్షణ, నౌకల బీమా, ఇతర అవసరమైన సముద్రయాన సేవలకు మాత్రం ఫీజులు ఉంటాయని చెప్పారు. టోల్ అనే పదాన్ని తాము అంగీకరించడం లేదని, ఇవి సేవలకు సంబంధించిన ఛార్జీలేనని ఇరాన్ వాదిస్తోంది.

అమెరికా, ఇరాన్ మధ్య ఉద్రిక్తతలు తగ్గించేందుకు ఒక అవగాహనకు వచ్చినట్టు వార్తలు వచ్చిన తర్వాత కూడా హర్మూజ్ జలసంధి పరిస్థితిపై పూర్తి స్పష్టత రాలేదు. యుద్ధం ముగింపుకు సంబంధించిన ఒప్పందం కుదిరినా, అమెరికాను పూర్తిగా విశ్వసించలేమని ఇరాన్ వ్యాఖ్యానించడం ఆ అనిశ్చితిని మరింత పెంచింది. గత అనుభవాలే తమ వైఖరికి కారణమని బకేయి పేర్కొన్నారు.

అంతర్జాతీయ సముద్ర చట్టాల ప్రకారం, సహజంగా ఏర్పడిన జలసంధి మీదుగా నౌకల ప్రయాణానికి సాధారణ ట్రాన్సిట్ టోల్ విధించడం వివాదాస్పద అంశం. అయితే పైలటింగ్, టగ్గింగ్, పోర్ట్ సేవలు వంటి ప్రత్యక్ష సేవలు అందిస్తే పరిమిత స్థాయిలో ఫీజులు వసూలు చేసే అవకాశం ఉంటుంది. ఆ ఫీజులు ఏదైనా ఒక దేశాన్ని లక్ష్యంగా చేసుకుని ఉండకూడదు. అందుకే ఇరాన్ చెబుతున్న సర్వీస్ ఛార్జీల అమలు విధానం కీలకంగా మారింది.

హర్మూజ్ జలసంధి ప్రపంచ ఇంధన రవాణాలో కీలక మార్గం. గల్ఫ్ ప్రాంతం నుంచి బయలుదేరే చమురు, ద్రవీకృత సహజ వాయువు రవాణాలో దీనికి పెద్ద పాత్ర ఉంది. ఈ మార్గంలో ఛార్జీలపై స్పష్టత లేకపోతే షిప్పింగ్ కంపెనీలు, బీమా సంస్థలు, ఇంధన మార్కెట్లు జాగ్రత్త ధోరణి కొనసాగించే అవకాశం ఉంది.

ఇప్పటికే కొన్ని అంతర్జాతీయ షిప్పింగ్ సంస్థలు భద్రత, మార్గదర్శకాలు, ఒప్పందం నిలకడపై పూర్తి స్పష్టత కోసం ఎదురుచూస్తున్నట్టు నివేదికలు చెబుతున్నాయి. అందువల్ల ట్రంప్ ప్రకటించిన టోల్-రహిత మార్గం, ఇరాన్ పేర్కొంటున్న సర్వీస్ ఛార్జీల మధ్య తేడా ఇప్పుడు ప్రధాన వివాదంగా నిలిచింది. హర్మూజ్‌లో నౌకాయానం మామూలు స్థితికి చేరాలంటే ఛార్జీల స్వభావం, భద్రతా హామీలు, అంతర్జాతీయ చట్టపరమైన స్పష్టత తేలాలి.