‘నో స్టాక్‌’ బోర్డులు ఎందుకు?.. అసలు కారణం ఇదే

దేశంలోని పలు ప్రాంతాల్లో పెట్రోలు బంకుల వద్ద ‘నో స్టాక్‌’ బోర్డులు కనిపించడం ప్రజల్లో ఆందోళన కలిగిస్తోంది. పెట్రోలు, డీజిల్‌ దొరకకపోతుందేమో అన్న భయం వినియోగదారుల్లో నెలకొంది. అయితే ఈ పరిస్థితి వెనుక అసలు కారణం చమురు కొరత కాదని నిపుణులు స్పష్టం చేస్తున్నారు.

ప్రస్తుతం అంతర్జాతీయ స్థాయిలో యుద్ధ పరిస్థితులు, భౌగోళిక రాజకీయాలు ప్రభావం చూపుతున్నప్పటికీ, దేశంలో కనిపిస్తున్న ఈ సమస్యకు ప్రధాన కారణం ఆర్థిక సంవత్సరం ముగింపు సమయంలో జరిగే లావాదేవీలు అని విశ్లేషిస్తున్నారు. ప్రతి ఏడాది మార్చి నెల చివర్లో సంస్థలు తమ ఖాతాలను సరిచేసుకునే ప్రక్రియలో భాగంగా కొంత జాగ్రత్తగా వ్యవహరిస్తాయి.

సాధారణంగా చమురు మార్కెటింగ్‌ సంస్థలు డీలర్లకు కొన్ని రోజుల క్రెడిట్‌ సౌకర్యాన్ని అందిస్తాయి. అయితే ఆర్థిక సంవత్సరం చివరలో ఈ రుణ పరిమితిని తగ్గిస్తాయి. డీలర్లు ముందుగా నగదు చెల్లిస్తేనే కొత్తగా పెట్రోలు, డీజిల్‌ సరఫరా చేస్తారు. పాత బకాయిలు ఉన్నా కొత్త స్టాక్‌ ఇవ్వకుండా నిబంధనలు అమలు చేస్తారు.

ఈ నేపథ్యంలో డీలర్లు బ్యాంకుల నుంచి స్వల్పకాలిక రుణాలు తీసుకొని చెల్లింపులు చేయాల్సి ఉంటుంది. కానీ ఇదే సమయంలో బ్యాంకులు కూడా తమ ఆర్థిక లెక్కలను సమతుల్యం చేసుకునే పనిలో ఉండటంతో రుణాల మంజూరులో జాప్యం జరుగుతోంది. ఫలితంగా డీలర్లు కొత్తగా ఆర్డర్లు పెట్టలేకపోతున్నారు.

మరోవైపు అంతర్జాతీయంగా ముడి చమురు రవాణాపై ప్రభావం చూపుతున్న హర్మూజ్‌ జలసంధి పరిస్థితులు కూడా కొంత ఒత్తిడిని సృష్టిస్తున్నాయి. రవాణా ఖర్చులు పెరగడం, సరఫరా ఆలస్యం కావడం వంటి అంశాలు ప్రభావం చూపుతున్నప్పటికీ, ఇవి తక్షణ సమస్యకు ప్రధాన కారణం కావని నిపుణులు చెబుతున్నారు.

ఇంకా, కొన్ని ప్రైవేటు చమురు సంస్థలు విక్రయాలను తగ్గించడం వల్ల ప్రభుత్వ రంగ బంకులపై ఒత్తిడి పెరిగింది. అదనంగా, వదంతుల కారణంగా ప్రజలు ఎక్కువగా ఇంధనం కొనుగోలు చేయడం ప్రారంభించడంతో డిమాండ్‌ ఒక్కసారిగా పెరిగింది.

అయితే దేశంలో చమురు నిల్వలు సమృద్ధిగా ఉన్నాయని కేంద్ర ప్రభుత్వం స్పష్టం చేసింది. రిఫైనరీలు పూర్తి సామర్థ్యంతో పనిచేస్తున్నాయని, 60 నుంచి 90 రోజుల వరకు సరిపడా నిల్వలు ఉన్నాయని తెలిపింది.

మొత్తంగా చూస్తే, ప్రస్తుతం కనిపిస్తున్న ‘నో స్టాక్‌’ సమస్య తాత్కాలికమే. ఆర్థిక లావాదేవీలు సర్దుబాటు కాగానే పరిస్థితి సాధారణ స్థితికి చేరుకునే అవకాశం ఉందని నిపుణులు పేర్కొంటున్నారు.